BieuQua.comBiếu Quà
Đồ thủ công Việt làm quà

Biếu vải lụa may áo dài cho mẹ, cho bà: chọn màu theo tuổi, chất vải và cách trao

Biếu vải lụa may áo dài cho mẹ, mẹ chồng, bà: chọn màu và hoa văn theo tuổi, chất vải theo mùa, kiểm vải, cuộn súc và trình bày, kèm phiếu may và thiệp mẫu.

A middle aged Vietnamese woman unrolls a length of plum colored silk across a wooden bed in a bright bedroom, her face turned away, overhead view, soft morning light

Biếu vải lụa để mẹ, mẹ chồng hay bà tự may áo dài thường được quý hơn một chiếc áo may sẵn, miễn là bạn chọn đúng màu theo tuổi, đúng chất vải theo mùa định mặc, và trao kèm lời mời đi may. Người lớn tuổi hay có thợ quen, có số đo đổi theo năm, và thích tự chọn kiểu cổ, kiểu tay; tấm vải cho họ quyền đó.

Điểm yếu của món quà này là để lại cho người nhận một việc phải làm. Bài dưới chỉ cách bù chỗ ấy: chọn vải sao cho đỡ phải đổi, tính đủ số vải, cuộn và trình bày cho đẹp, kèm phiếu may hoặc hẹn đưa đi may, và vài câu ghi kèm hợp từng người.

Biếu vải hay biếu áo may sẵn

Áo dài may sẵn tiện nhưng khó vừa với người lớn tuổi. Vòng eo, vòng bắp tay, độ dài tà thay đổi theo năm, và nhiều bà, nhiều mẹ có thói quen may ở một thợ quen suốt mấy chục năm. Một chiếc áo may sẵn lệch số đo dễ bị cất vào tủ vì ngại đi sửa.

Tấm vải cho người nhận chọn kiểu theo ý mình: cổ cao hay cổ thấp, tay rộng hay tay ôm, có lót hay không. Với những người đã quen mặc áo dài trong dịp lễ, giỗ, cưới hỏi, đây là món họ thật sự dùng.

Ngược lại, nếu người nhận ít khi mặc áo dài, ở xa thợ may, hoặc sức khoẻ không tiện đi lại, tấm vải dễ nằm trong tủ. Lúc đó bạn nên chọn áo may sẵn đổi được cỡ, hoặc biếu vải kèm hẹn đưa đi may tận nơi, thậm chí mời thợ đến nhà đo.

Một mẹo hay dùng: hỏi khéo người nhà xem bà hay mẹ đang thiếu áo cho dịp nào sắp tới, đám cưới cháu, lễ mừng thọ, Tết. Có dịp cụ thể, tấm vải có hạn để may, không bị để quên. Bạn cũng có thể chụp ảnh tủ áo hiện có để tránh chọn trùng màu.

Màu và hoa văn theo tuổi người nhận

Không có luật cứng, nhưng có những gam người lớn tuổi thường thấy dễ mặc và không bị nhận xét. Bảng dưới là gợi ý chung để thu hẹp lựa chọn.

Người nhậnGam màu dễ mặcHoa văn hợpNên tránh
Mẹ, mẹ chồng tuổi năm mươi đến sáu mươiĐỏ đô, tím than, xanh cổ vịt, hồng cánh sen trầmHoa văn dệt chìm, hoa nhí, hoa mai, sen cách điệuHồng phấn, vàng chanh quá tươi
Bà, mẹ trên bảy mươiNâu, tím mận, đỏ rượu, xanh rêu đậmChữ thọ dệt chìm, hoa cúc, hoa văn tròn nhỏMàu quá tối như đen trơn nếu không phải dịp tang
Mẹ hay mặc dịp cưới hỏi của con cháuĐỏ, đỏ son, vàng đồngHoa văn lớn hơn, gấm có ánhTrắng, đen dễ phạm dịp vui
Người thích giản dị, ít trang sứcMột màu trơn trầmKhông hoa văn hoặc dệt vân rất mảnhGấm dày ánh kim

Màu trên màn hình và dưới đèn cửa hàng khác ngoài nắng nhiều. Nếu chọn trong cửa hàng, xin cầm tấm vải ra gần cửa ra vào để xem dưới ánh sáng tự nhiên. Nếu mua qua trang bán hàng, hỏi người bán chụp tấm vải ngoài trời, không chỉnh màu.

Người lớn tuổi da thường sạm hơn, nên màu trầm có độ ấm như đỏ rượu, tím mận lên da đẹp hơn màu lạnh như xanh xám.

Chất vải theo mùa và tầng hàng

Chọn chất vải theo dịp người nhận định mặc, không theo dịp mình đi biếu. Các loại thường gặp:

  • Lụa tơ tằm trơn hoặc dệt hoa chìm: mềm, thoáng, mặc được gần như quanh năm. Tầng khá đến cao, giá phụ thuộc độ dày sợi và kiểu dệt.
  • Gấm: dày, có hoa văn dệt nổi, giữ dáng tốt, hợp mùa lạnh và dịp trang trọng như mừng thọ, cưới hỏi. Mùa hè miền Nam mặc gấm dày dễ nóng.
  • Lãnh: mặt bóng, rủ, màu đen tuyền quen thuộc, hợp may quần áo dài hơn là thân áo cho dịp vui.
  • The, đũi: mỏng, thoáng hoặc có sợi gồ mộc mạc, hợp mùa nóng, người thích giản dị.
  • Vải pha tơ, lụa nhân tạo: tầng phổ thông, ít nhăn, dễ giặt, hợp người mặc thường xuyên và ngại giữ đồ cầu kỳ.
  • Vải vẽ tay hoặc in hoạ tiết: đẹp, riêng, nhưng nên hỏi màu vẽ có ra màu khi giặt không và dặn người nhận giặt khô.

Yếu tố làm giá chênh nhau nhiều nhất là tỉ lệ tơ tằm, độ dày sợi và kiểu dệt hoa. Tấm lụa tơ tằm trơn tầng khá thường là lựa chọn dễ dùng nhất; gấm cao cấp dành cho dịp lớn. Nếu không chắc người nhận chịu được vải mỏng hay dày, chọn lụa có độ dày vừa và nhờ thợ may lót thêm.

Kiểm vải và tính đủ số vải trước khi mua

Mua thiếu vải thì người nhận phải đi tìm mua thêm đúng lô màu, rất khó. Làm theo thứ tự này:

  1. Hỏi chiều cao và dáng người nhận, hoặc độ dài áo họ hay mặc. Đưa thông tin đó cho người bán vải để họ tính theo khổ vải đang bán; khổ hẹp cần dài hơn khổ rộng.
  2. Hỏi thêm người nhận định may quần cùng bộ hay dùng quần sẵn có. Quần thường may vải khác như lãnh, satin, cần tính riêng.
  3. Mua dư một ít so với con số người bán đưa ra, nhất là với vải có hoa văn phải canh cho đối xứng ở thân trước.
  4. Trải vải ra dưới ánh sáng, soi xem có lỗi dệt, sợi đứt, vết ố, đốm màu không đều. Lỗi nhỏ ở mép có thể chấp nhận, lỗi giữa khổ thì đổi tấm khác.
  5. Vò nhẹ một góc rồi thả ra. Lụa tơ tằm có nếp nhăn mềm, bung lại dần; vải nhân tạo thường bật lại ngay hoặc giữ nếp gãy cứng.
  6. Hỏi người bán vải có co khi giặt không, cách giặt, và ghi lại để chép vào thẻ kèm quà.

Nếu mua vải ở chỗ quen, xin người bán cắt thêm một mẩu nhỏ cùng lô để người nhận mang đi phối chỉ, phối khuy. Thợ may cũng thích có mẩu vải thử để thử nhiệt bàn là trước khi cắt.

Cuộn súc, trình bày và kèm phiếu may

Cuộn, không gấp. Lụa gấp nhiều ngày để lại nếp gãy khó là phẳng. Cuộn tròn quanh một ống lõi giấy cứng, mặt phải vào trong, lót một lớp giấy mềm không in màu giữa các vòng.

Hộp dài hoặc túi vải. Đặt cuộn vải vào hộp dài lót giấy mỏng, hoặc túi vải bố có dây rút. Hộp gỗ mỏng hay hộp bìa cứng màu trầm đều hợp; tránh túi ni lông trong vì nhìn như hàng chợ.

Để lộ một góc vải. Gấp mở một góc để người nhận vừa mở nắp là thấy màu và hoa văn, không phải tháo hết mới biết.

Kèm phiếu hoặc lời hẹn may. Nếu bạn quen một tiệm may, trả trước tiền công và kèm phiếu hẹn. Nếu không, ghi trong thiệp lời hẹn đưa mẹ, đưa bà đi may vào một ngày cụ thể. Lời hẹn biến tấm vải thành một buổi đi chơi cùng nhau.

Giữ vải tới lúc trao. Để trong tủ khô, tránh nắng, không xịt nước hoa, không để cạnh băng phiến hay túi hút ẩm có hoá chất mùi nặng. Mùa nồm thì bọc thêm vải cotton bên ngoài.

Khi người nhận ở xa: gửi vải và hẹn may từ xa

Con cháu ở thành phố hay ở nước ngoài gửi vải về cho mẹ, cho bà là chuyện rất thường gặp. Cái khó là không đưa đi may được, và không kiểm được tấm vải đến tay ra sao.

Cách gọn nhất là nhờ một người thân ở gần làm đầu mối: nhận vải, mở ra kiểm, đưa bà hay mẹ đi may. Bạn gửi trước cho người đó tiền công may và nói rõ đây là quà của mình, để họ không ngại. Nếu người nhận có thợ may quen, gọi điện cho thợ trước, báo sẽ có tấm vải mang tới và nhờ họ gọi lại khi xong.

Khi gửi, cuộn vải quanh ống giấy cứng, bọc giấy mềm rồi túi vải, cho vào ống bìa hoặc hộp dài. Đừng nhét tấm lụa gấp vuông vào phong bì bóng khí, vì đến nơi nếp gấp đã hằn sâu. Ghi ngoài hộp là vải lụa, tránh ẩm, tránh đè.

Gọi video lúc người nhận mở hộp là cách hay để biết màu thật có hợp ý không. Nếu bà hay mẹ chê màu, thà đổi sớm khi người bán còn giữ lô vải cùng màu, còn hơn để tấm vải nằm im cả năm. Hỏi người bán điều kiện đổi trước khi mua để có đường lui.

Với người nhận ở nước ngoài, vải lụa thường mang theo hành lý được, nhưng nên giữ hoá đơn và khai đúng khi được hỏi.

Câu ghi thiệp và những lỗi hay gặp

Thiệp cho mẹ đẻ: "Con gửi mẹ tấm lụa màu mận chín để may áo đi đám cưới em Hằng. Sáng thứ bảy con đưa mẹ ra tiệm cô Tư đo, mẹ chọn cổ nào tay nào tuỳ mẹ nhé." Tên người trong mẫu là giả định, bạn thay bằng người thật trong nhà.

Thiệp cho mẹ chồng: "Con biếu mẹ tấm gấm đỏ rượu để may áo mặc Tết. Con chọn màu này vì thấy mẹ mặc màu trầm rất sang. Mẹ ưng kiểu nào con đưa mẹ đi may kiểu ấy."

Thiệp cho bà nội, bà ngoại: "Cháu biếu bà tấm lụa dệt chữ thọ để may áo mừng thọ. Cháu đã nhờ cô thợ may đến nhà đo cho bà, bà không phải đi đâu xa."

Những lỗi hay gặp: chọn màu theo gu của mình chứ không theo người mặc, mua vải mỏng tang cho người hay lạnh, mua thiếu vải phải đi tìm thêm, gấp vải để lại nếp sâu, và quên mất lời mời may khiến tấm vải nằm trong tủ cả năm. Một lỗi nữa là mua vải trắng hay đen trơn cho dịp vui, trong khi nhiều gia đình coi hai màu này dành cho dịp tang hoặc lễ nghi.

Nếu bạn biếu vải từ xa, gửi kèm tin nhắn hướng dẫn cách giặt, nhắc người nhận mở hộp phơi vải chỗ thoáng một buổi cho hết mùi đóng gói trước khi mang đi may.

Câu hỏi thường gặp

Biếu vải áo dài cho mẹ chồng có bị coi là bắt mẹ đi may không?

Không, nếu bạn kèm lời hẹn đưa mẹ đi may hoặc trả trước tiền công. Nhiều bà mẹ thích tự chọn kiểu, và tấm vải cho mẹ quyền đó; điều cần tránh chỉ là đưa vải rồi để mẹ tự lo hết.

Người lớn tuổi nên mặc áo dài màu gì?

Thường là gam trầm có độ ấm như đỏ rượu, tím mận, nâu, xanh cổ vịt đậm, hoa văn dệt chìm nhỏ. Màu quá tươi dễ khiến người lớn tuổi ngại mặc, còn trắng hay đen trơn nhiều nhà dành cho dịp tang.

Một bộ áo dài cần bao nhiêu vải?

Phụ thuộc chiều cao người mặc, độ dài áo, khổ vải và việc có may quần cùng hay không. Cách chắc nhất là báo chiều cao cho người bán vải hoặc thợ may để họ tính, rồi mua dư một ít.

Có nên mua vải lụa qua mạng để biếu?

Được nếu người bán chịu chụp vải ngoài trời, gửi mẫu cắt nhỏ trước và cho đổi khi lệch màu. Màu lụa trên màn hình hay sai, nhất là các gam đỏ và tím.

Vải lụa cất lâu chưa may có bị hỏng không?

Lụa để trong tủ khô, tránh nắng, cuộn tròn thì giữ được lâu. Ẩm mốc, côn trùng và nếp gấp sâu là ba thứ làm hỏng vải, nên mùa nồm cần mở ra phơi chỗ thoáng.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138